Is The Man Who Is Tall Happy? (2013) Uzun Boylu Adam Mutlu Mu?

Bu sene !f’i ziyaret ederek sorularımızı yanıtlayan yönetmen ve senarist Michel Gondry’nin, ünlü dilbilimci Noam Chomsky hayata gözlerini yummadan önce bitirmek istediği kişisel projesi Uzun Boylu Adam Mutlu Mu?, belgeselle animasyonun harika bir dansı. Gondry’nin anlaşılması zor Fransız aksanı dolayısıyla kendi açılış cümlelerini el yazısıyla döktüğü, bu belgeselde ne yapmak istediğini açıkladığı bölümün ardından 16 mm bir Bolex kamera ve ses kayıt cihazıyla sohbet başlıyor. Bir buçuk saatlik bu sıradışı deneyim, dünya prömiyerini geçtiğimiz günlerde Berlin’de yaptıktan sonra !f 2014 kapsamında bizimle buluştu.

Chomsky’nin çocukluğundan tutun eğitimine, İkinci Dünya Savaşı sırasında ve sonrasında bir Yahudi olarak yaşadıklarına, bilimin ve insanlığın evrimine, simgelerin ve dillerin gelişimine ve değişimine uzanan geniş çaplı ve takip edilmesi kolay bir sohbet vaat eden Uzun Boylu Adam Mutlu Mu?, Gondry’nin misafirinin her sözünü, bunlara neon kalemlerle eğlenceli bir ambiyans katarak resmedişi ile süsleniyor. Bazen Gondry’yi utandıracak ve kendisini bilgisiz hissettirecek sorular, bazen yanlış anlaşılmalar, bazen herhangi bir çocuğun sormasını bekleyeceğimiz basit sorularla devam eden belgesel bir yandan Chomsky’nin kendi ağzından hayat hikayesi ve yaşama bakışı kıvamını yakalarken öte yandan zengin bilgi birikimini aktardığı ansiklopedik bir sinema eserine bürünüyor. Politikadan, Chomsky’nin Türkiye dahil çeşitli ülkelere siyasi ve sosyal sebeplerle yaptığı seyahatlerden de bahsetmekten geri kalmıyor ünlü dilbilimci. Gondry, misafirini yönlendirmek yerine ona kısa sorular sorarak içinde kaybolacağımız bir evren oluşturuyor. Chomsky konuştukça, bir yandan onun dilinden dökülen sözcüklerin sihrinde zihnimizi arındırıp ona yeni yüklemeler yaparken diğer yanda yönetmenin kendi elleriyle hazırladığı yaratıcı çizimler yardımıyla algıladığımız bilginin şeklini değiştirme imkanını elde ediyoruz. Gondry filmin önemli bir kısmında konuğunu göstermek yerine yarattığı animasyonla anlatılanları gerçeğe dökmeye, böylece sohbeti bir senaryo gibi değerlendirip hareketli bir film oluşturmaya çalışıyor. Gerek bu özelliğiyle, gerekse Gondry’nin filme dair verdiği her türlü marjinal karar sebebiyle istediğimiz zaman karşımıza çıkmayacak, oldukça özgün ve farklı bir deneyim haline geliyor Uzun Boylu Adam Mutlu Mu?.

Gondry’nin yeteneklerini bir bir sergilemesine rağmen bu belgeselin kahramanı hakkında yorum yapmak oldukça zor. Bir yanda sorduğu sorular, üslubu, işleyişi ve misafirinin verdiği yanıtları hayata geçiriş şekliyle saygı bekleyen (ki sonuna kadar hak ediyor) bir yönetmen; diğer yanda ise onun malzemesi niteliğindeki dopdolu Chomsky. İki kişilik bir röportajın olabilecek en dikkat çekici biçimde allanıp pullanmasıyla önümüze koyulan Uzun Boylu Adam Mutlu Mu?, kulağa gelen her sesin ve göze yansıyan her çizimin altında her seyredişte farklı anlamlar ve metaforlar çıkarılması mümkün ilginç bir eser. Bir sinema ürününden çok zihnin sınırsız gücünden kaynak alan sözcüklerin, yine sınırsız hayal gücüyle zenginleştirilerek görselleştirildiği ilgi çekici bir röportaj.

uzun boylu2

Diğer yazıları Burak Hazine

4 Türk Filmi 64. Berlin Film Festivali’de

Şubat ayında yapılacak olan 64. Berlin Film Festivali’nin programı belli olmaya başladı....
Devamı

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir