Eleştiri

Published on Kasım 30th, 2017 | by Özgür Çelik

0

İyi Biri (2014): Üzerinden Notlar

Share Button

‘’Zerrece tamahım yoktur şu dünya varına ‘’*(1)

İnsan nereye giderse gitsin, ne yaparsa yapsın eğer hakikati yaşama cesareti gösterirse karışılacağı şey; özünde aynada salt kendini görmenin yarası, yani varoluş yaraları olacaktır.
İnsan dünyada neden var, görevi nedir? Hiç birimiz bilmiyoruz… İşte bütün ömrümüz bu soruların salt cevapları için düştüğümüz, bir yolculuk ve bu yolculuklarda yaşadığımız hikayelerin toplamında birleşiyor sanırım.
Ancak toplumun ilgilendiği ve belirlediği yaşam biçimi hakikatin dışında ve insan merkezli sorular olmuştur. İnsan insan için neden var olmalı, insanın insana karşı görevi nedir? gibi sınırlı, geleneksel yavan ve güncellenmeyen sorular ile kendi cevaplarının oluştuğu bir düzen kurulmuştur. İşte kahramanımız Mızrap kendini bu iki gerçekliğin içinde dünyadaki insanın hiçliğinin ve sadeliğin içine bırakmış, bir anında yaşamanın mutluluğunu, istediği gibi yaşamayı çabalarken, karşısında toplumun yarattığı aileyi ve toplumsal ‘görevleri ‘ içindeki ‘değer’ ‘biri olma ‘ zorbalığın yakıcı buluşması ile karşısında en güçlü iktidarı, babasını bulucaktır. Ancak pes etmez ve istediği gibi yaşamanın, kendisi olmanın yollarına düşecektir.
Bütün dünya seni ‘biri ‘ olmaya zorlarken sen kendin olmayı istiyorsan; yaşamın büyük bir direniş örneği olacaktır. Mızrap karakteri; aile, toplum, iktidar gibi güçlerin belirlediği ‘biri’ olmanın dışında kendisi olma istediği, Mızrap’ın yollara düşmesine ve aynı zamanda yaşadığı ülkesinin çelişkileri ve de insanın ‘’kötülüğünü‘’ bulmasına neden olacak, aynı zaman insan olma halleri ile yüzleşecektir.

Filmin başrolünde Cengiz Bozkurt yer alırken kısa ama önemli bir yerinde ise usta oyuncu Mustafa Alaborayı görmekteyiz. Bunun yanı sıra bir yol filmi olarak yolda karşılaşan karakterlerden; Şair Cezmi Ersöz, müzisyenlerden; Mazlum Çimen ve Ahmet Aslan ise yol’a iyi bir akış kazandırmışlar. Ayrıca bize yol’da eşlik eden Ahmet Aslan filmin müziklerini üstlenerek de oldukça içimize dokunan tınılar ile yol’a getirmiştir adeta bizleri.
Hikaye; Mızrap’ın istemediği işleri yapmamaya yani kendisi olma kararlılığına karşın Babasının ‘’ benim istediğim insan ‘’ol çağrısının kavgasında, evi terk etmek zorunda kalması yarasıyla yollara düşmesi ile başlayacaktır… Ve bu yolculukta bu yarayı anlayan hisseden bir an olsun yalnız bırakmayan çok sevdiği köpeği olan ‘’kara kız’’ onu bu yolda yalnız bırakmayacak bizlere, samimi içten bir yol arkadaşlığının tablosunu çizeceklerdir… Mızrap’ın köpeği ile ilişkisi oldukça sıkı bir dostluğun göstergesidir. En az bir insanın dostluğu kadar… Mızrap’ın köpeği ile bağı Haydar Ergülen’in; keder gibi ödünç dizelerini anımsatır;

‘’ıı
O zaman öyle yaralıyımdı ki
Bunu yalnızca bir hayvan anlayabilirdi
Hayvandan anladığım bir şey var ise
İnsanlardan hiçbir bok anlamadığımdır hayatta
Anladım ki ; bir insanda hayvan şart. ‘’*(2)

Mızrap askerlik arkadaşının yanına Mut‘a gitmek için yoldaşı olacak köpeği ile birlikte yollara düşer. Yolda türlü türlü insan halleri ile karışılır hepsi sanki kendisinin saf yalın olan ‘iyi’ yanına birer saldırı gibidir. Bu yolculukta en çarpıcı diyaloglardan biri kendisini ‘’iyi biri‘’ olarak tanımlamasına sebep olacak ve kendisi olma yolunda aynı kaderi paylaşmış Mustafa dayının ta kendisi olacaktır.(Mustafa Alabora) Mustafa Dayı kendi istediği hayatı yaşamak adına bir ayağını kaybetmiş serüvenci bir karakterdir.
‘’yürüyemiyorsan uçarım‘’ kadar deli dolu bir karakterdir. Kendi icat ettiği bir uçan motor ile uçmaya kararlı bir serüvenci;
-Mustafa dayı bu yaptığın çok tehlikeli bir şey, çılgınlık, öle bilirsin…
+Böyle birkaç gün yaşamışım neye yarar.
-Neden Hayat güzel değil mi Mustafa Dayı ?
+Hayat istediğin gibi yaşarsan güzeldir…yoksa güzel değildir..

Mustafa dayı ile aynı yerden yara almışlarcasına yakınlardır artık. Mızrap’ın içindeki ‘kendisi ‘olma yolunda ışık olur. Ancak hayatın karmaşası ve kurulan kötü düzende karışılacağı insanlar içindeki ışığını yitirmiş kötülükle kuşanmış yalın olma halinden uzaktırlar. İyilik ve kötülük kavramları üzerinden Mızrap karakteri tam da Spinoza’nın;

“İnsanlar, bize zarar verdikleri için değil; yaptıkları haksızlıklarla ruhumuzun ışığını söndürüp içimizdeki kötülüğün başkaldırmasına sebep oldukları için kötülerdir ‘’* (3)
tanımlamasına karşılık gelen bir karakterdir.

Mızrap; önemli olan yol değil varacağın yerdir ‘fikri ile çıktığı yolcuğun sonunda, vardığı yerde aradığını bulamamıştır ve büyük bir hüsrana uğramanın hüznü ile adeta ; ‘’zerre tamahım yok şu dünyanın varına ‘’ dizesi ile mühim olan yol da olmak ‘imiş düzeltmesini yapar kendi için adeta Mızrap bu yolculuğun sonunda içindeki bütün ışığı ve iyiliği yitirme ruhuna bürünmüşken yine göğünde Mustafa dayı belirir ve bize şu mesajı verir;
‘’Savaşmayı ve sevmeyi sürdür…sürdürmeyi sürdür..’’*(4)
Mızrap’ın içindeki ışığın sönmesini bir kez daha engeller… Samimi içten bir karakter ile hem güldüren hem içimizdeki hisleri uyandıran sıcak bir yol filmi olan yapım “İyi Biri” bizlere kendimiz olma yolunda bir çok duygusal dokunuşlar sunarak bir ışık kaynağı oluşturuyor.

 

(1) Seyyid Nesimi-Minnet Eylemem
(2) Haydar Ergülen –Keder Gibi Ödünç
(3) Spinoza
(4) Yeditepe İstanbul


Yazar Hakkında

1987 Adıyaman doğumlu 1992 Mersin’e göçerek kent yaşımı içinde geçti çocukluğu. Kendine sığınak olarak edebiyat ve sanatı seçti,
2010 yılında Aksaray Üniversitesi Restorasyon bölümünden mezun oldu.
Eğitim hayatını Girne Amerikan Üniversitesi Güzel Sanatlar fakültesi Mimarlık Bölümünde sürdürmektedir.
Yenidefter.com’da kültür sanat edebiyat üzerine editörlük görevini ve yazarlığını sürdürmektedir.
Bazen şiir yazmakta, kahve içmekte, bazen yürümekte uzun uzun, zaman zaman dünyaya bir gözlemci olarak geldiğini düşünmekte.
Bazen kitap okumakta, film izlemekte, zaman zaman her şeyin gereksiz olduğu, insanin suya benzemesi gerektiğini düşünmekte.
En sevdikleri felsefe ve sinema ile daha çok ilgilenmekte, felsefe ve sinema üzerine sohbetler etmekten hoşlanmakta.

”Var olduğumdan beri yeryüzünde Sanattan daha iyi bir şey bulamadım.” demeyi sürdürmekte.



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Back to Top ↑